Franchising temel olarak iki bağımsız taraf arasındaki hukuki bir ilişkiye dayanan pazarlama ve dağıtım sistemidir. Pratik olarak söylemek gerekirse, iyi organize edilmiş, sağlam bir kurumsal yapı Uzerinde kurulmuş, denenmiş ve başarısı kanıtlanmış bir sisteme, sistemin yaratıcısı ve sahibi tarafından öngörülen koşullar dahilinde bir diğer tarafın ortak olmasıdır.
Bu taraflar:

Franchisor

Denenmiş, kanıtlanmış bir ticari ismin, servis markasının ya da sistemin markasmın sahibidir. Genellikle franchise ilişkisini yatınmcılara belirli bir franchise giriş bedeli (isim hakkı) ve franchise kullanım bedeli karşılığında kurar.

Yatırımcı, ana firma tarafından geliştirilen ticari sistemle bir çeşit ortaklık içerisine girecektir. Bu ortaklığa girebilmek için, yatırımcının öncelikle ana firmadan lisans alması gerekmektedir. Bu lisans devri franchise sisteminin nasıl yürütüleceğini düzenleyen bir lisans anlaşması çerçevesinde gerçekleşir. Yatırımcı bu anlaşma çerçevesinde, ana firmanın ticari ismi altında faaliyet gösterme hakkını elde eder.

Lisans anlaşması ile ana firmanın ismi altında çalışma hakkı elde eden yatırımcı, bu hakkını ancak lisans verenin (ana firmanın) belirlemiş olduğu şartlar ve sınırlar dahilinde kullanabilir. Ana firmanın sistemi geliştirirken yaratmış olduğu concept'e (görünüm, hizmet standartları, personelin çalışma şekli, vs.) yatırımcı tamamen uymak zorundadır. Bir McDonalds mağazasını örnek verelim. Mağazanın iç ve dış görünümü, çalışanların gelen müşterilerle nasıl diyalog kuracağı, hamburgerlerin içinde ne kadar mayonez ve ketçap bulunacağı, ne kadar zamanda pişirilmesi gerektiği gibi pek çok standart gereken konularda yatırımcı lisans verenin kurallarına uymak zorundadır.

Yatırımcı, lisans verenin conceptini uygulayabilmek açısından gerekli tüm ekipman, teknik altyapı ve dekorasyonu lisans verenden ya da lisans verenin öngördüğü firma ya da kişilerden sağlamak zorundadır. Bir McDonalds mağazasını ele alalım. Hamburgerleri pişirmek için gerekli olan mutfak ekipmanları, masa ve sandalyeler, havalandırma tesisatı gibi gerekli altyapı ve ekipman, tüm dünyada standartlaşmış bir hamburger sisteminin devamı açısından lisans verenin standartları çerçevesinde yapılmalıdır.

Lisans veren, yatırımcıyı sisteminin devamı için desteklemek zorundadır. Söz konusu destek, çeşitli türlerdedir. Öncelikle en doğru mağaza yerinin tespit edilmesi ve bu yerde kurulacak mağazanın verimli çalışabilmesi için gerekli organizasyonun yapılmasında işi bilen ve sahibi olan ana firmanın, çoğunlukla sektör dışından gelen yatırımcılara yardımcı olması gerekmektedir. Bu aşamadan sonra mağazada görev alacak personelin ve yatırımcının eğitimlerinin gerçekleştirilmesi şarttır. Standartlaşmış bir sistemin aynı başarı ile devam edebilmesi için hem yatırımcının hem de personelin sistemin işleyişini ve yapısını çok iyi bilmesi ve uygulayabilmesi zorunludur.

Yatırımcı, iç ve dış görünümünden, işleyişine kadar denenmiş ve başarısı kanıtlanmış bir sistemin ismi ile çalışmaya başlayacaktır. Sistem, ya toplumun büyük bir kısmı tarafından tanınmaktadır (McDonalds gibi) ya da İş konusu ile ilgili olan tüm müşteri grupları tarafından tanınmaktadır (Dryman gibi sadece kuru temizleme hizmeti alan insanlar tarafından ya da Kwik Copy Centers gibi sadece fotokopi ve plan kopyası işi yaptıran müşteriler tarafından tanınan firmalar gibi), zaten tanınan bu sistemin pazarda tekrar tanıtılmasına gerek yoktur. Ancak yeni bir mağaza ya da hizmet birimi açılacağı zaman, o bölgeye yönelik bir açılış tanıtım faaliyeti yapılmalıdır. Ayrıca çeşitli zamanlarda gerek ülke çapında ve gerekse bölgesel tanıtım ve reklam kampanyaları düzenlenmelidir. Böylece yaygın olarak tanınan sistem müşterilerin her zaman bilinçaltlarında bulunacak ve ihtiyaç durumunda akıla gelecektir. Tüm bu faaliyetler bünyelerinde profesyonel ekipler bulunduran ana firmalar tarafından gerçekleştirilir.

Yatırımcının, lisans anlaşması ile İşletmeye hak kazandığı franchise işletmesinin ihtiyacı olan tüm sarf malzemelerinin temininde, ana firma yol gösterir ve çoğunlukla yatırımcılar bu malzemeleri ana firmadan temin ederler. Bu sayede yatırımcı, hizmet standartlarını korumak için gerekli malzemeleri zamanında ve uygun olarak elde ederken, ana firma da bunların üzerinden belirli kar marjları ile kazanç elde eder. Ana firma gerek kendisinin ve gerekse yatırımcıların işletmesinde bulunan pek çok mağazaya birden toplu alımlar yapacağı için pazarlık koşulları tek bir mağazanın yapabileceği pazarlık koşullarından daha elverişli olacaktır. Bu nedenle, yatırımcılar bu malzemelerin temininde avantajlar yaşarlar.

Bir yatırımcının, bir franchise anlaşması için yapması gereken bazı ödemeler vardır. Bunlar mağaza açılışı öncesinde olan ödemeler ve mağaza açılışı sonrasında devam eden diğer ödemeler olarak ikiye ayrılırlar. Yatırımcı mağaza açılışı öncesinde, lisans alabilmek için bir franchise giriş bedeli (yaygın olarak isim hakkı ya da royalty denir) öder. Bunun yanında franchise işletmesinin çalışabilmesi için gerekli olan makine, ekipman ve teknik altyapı bedelleri de ana firmaya ödenir. Mağazanın çalışmaya başlamasından sonra ya da lisans anlaşmasının hayata geçmesinden sonra, işletmenin aylık ciroları üzerinden ödenen çeşitli bedeller vardır. Franchise kullanım bedeli (franchise fee), ana firma tarafından franchiseelere verilecek hizmetlerin ( denetim, kontrol, teknik servis, eğitim güncelleştirmeleri gibi) devamım sağlamak amacı ile yatırımcılardan tahsil edilir, Aylık ciro üzerinden belirli bir yüzde ile alınır. Ayrıca, reklam katılım payı denilen ve tüm franchise sisteminin başarı ile çalışabilmesi için gereken reklam kampanyalanna destek sağlamak üzere, yine bir mağazanın aylık cirosu üzerinden belirli bir yüzde olarak talep edilen bir ödeme daha vardır. Franchise kullanım bedeli ve reklam katılım payları lisans anlaşması sonuna kadar yatırımcılar tarafından ana fırmaya ödenir.

Ana firma yapılacak yatırımın ne tür finansal enstrümanlar ile yapılması gerektiği, tahmini geri dönüşüm süreleri, finansman sürelerinin nasıl daha kolay hale getirilebileceği gibi konularda da yatırımcıya yol gösterir.

Bir franchise sisteminin başarılı olabilmesi, yatırımcıların başarısı ile birebir doğru orantılıdır. Çünkü, ticari açıdan başarılı franchiseeler yeni yatırımcıları cezbedecek ve ana firmanın iş konusunu cazip kılacaktır. Bunun için, franchiseelerin ticari durumları sürekli kontrol edilmelidir. Franchising'in temel noktalarından biri de budur.

Ana firma yatırımcıların işletmelerinde, mağazalarında belirli standartları uygulayıp uygulayamadıkları konusunda sürekli bir denetim ve kontrol çalışması yürütmek zorundadır. Bu sistemin başarısı ve standartlarını koruyabilmesi için son derece önemlidir. Çeşitli dönemlerde mağazada yapılan çalışmaların nasıl yürüdüğü, personelin eğitimlerinin güncelleştirilmesi, yeni gelişme ve değişikliklerin personele ve yatırımcılara aktarılması, yapılan hataların bulunarak yerinde ve anında müdahalesi için belirli bir supervisor ekibi sürekli olarak denetim ve kontrol çalışmalarını yürütür.